Dit is het soort vonnis dat dealers niet snel zullen vergeten. De eigenaar van een Peugeot e-2008 heeft bij een Duitse rechtbank ontbinding van zijn koopovereenkomst afgedwongen — door iets pijnlijk eenvoudigs te bewijzen. De auto haalt zijn beloofde actieradius niet eens op een gestandaardiseerde test. Dit is geen klacht meer van een teleurgestelde koper. Dit is een juridisch precedent.
De elektrische auto werd in 2021 gekocht. In de papieren van de dealer en in het materiaal van Peugeot stond een WLTP-actieradius van 332–341 km. In het echte gebruik perste de eigenaar er ongeveer 160 km uit — voornamelijk in de stad, zonder agressie, in de Eco-modus. De verkoper erkende geen gebrek. De zaak ging naar de rechter.
Wat de doorslag gaf, was geen emotie, maar een onafhankelijk technisch onderzoek. In opdracht van de rechtbank werd de auto getest in omstandigheden die het WLTP-protocol uit 2021 nabootsten. Het beste resultaat op de testbank — 282 km. Ongeveer 18 % onder de laagste catalogusopgave. De rechters noemden de afwijking aanzienlijk en pasten een logica toe die al bekend was uit geschillen over benzinewagens: als het reële verbruik of de werkelijke actieradius meer dan 10 % van de specificatie afwijkt, valt er al over een gebrek te praten.
De poging om alles in de schoenen te schuiven van natuurlijke accudegradatie liep stuk. De rechtbank stelde dat een redelijk verliesscenario rond de 2,5 % per jaar zou liggen — de gemeten terugval lag duidelijk daarboven. Het einde was voorspelbaar: de verkoper moet de auto terugnemen en de koper 33.749,95 euro plus rente terugbetalen. Tegen de huidige koers zo’n 39.300 dollar.
Het is geen goed idee dit vonnis tot een universele waarheid op te blazen. De rechter heeft niet bepaald dat elke elektrische auto zijn WLTP-cijfer in de winter, op de snelweg of volgeladen moet halen. WLTP blijft een laboratoriumreferentie, bedoeld om modellen onderling te vergelijken. Maar zodra een auto al een test laat liggen die dicht bij die standaard zit, zijn de getallen van de fabrikant geen onschuldige marketing meer — ze worden een beloofde eigenschap van het product.
Een vergelijkbare aanpak dook eerder al op in Frankrijk: een rechtbank in Toulouse dwong een dealer het geld terug te geven voor een Peugeot e-Partner die de aangekondigde route niet aankon. Daar woog ook zwaar dat de verkoper de klant niet duidelijk genoeg had uitgelegd hoe ver het werkelijke bereik van de catalogusopgave kan afwijken.
Voor kopers is de les praktisch. Een klacht in de stijl ‘hij rijdt niet ver genoeg’ werkt beter in de vorm van documenten dan in de vorm van emoties. Laadgeschiedenis, ritomstandigheden, temperatuur, kilometerstand, accugezondheid, onafhankelijke diagnose — dat is het werkpakket. Voor dealers is de moraal nog eenvoudiger: een EV verkopen op niets meer dan één mooi WLTP-getal is een riskante onderneming geworden.
Deze zaak schaft WLTP niet af. Hij maakt het zwaarder. Als het getal in de catalogus terecht is gekomen, heeft de rechter nu alle recht om te vragen waarom de auto het nooit heeft gehaald.
