Geen scheur in de hallen, geen enkele gewonde — de aardbeving raakte de drie Toyota-fabrieken op Kyushu niet. En toch staan ze stil. Op de ochtend van 29 juli haalden de lijnen nog één ploegendienst, en tegen de avond gingen ze weer uit: de productie ligt stil vanaf de tweede ploeg van 29 juli tot het einde van vrijdag 31 juli.
De aanleiding was de beving met kracht 7,1 die op 28 juli de prefectuur Kumamoto trof. De hoogste waarde 7 op de Japanse schaal voor seismische intensiteit, dodelijke slachtoffers, opengebroken wegen, huizen zonder stroom, stilstaande treinen. Van het epicentrum naar de fabrieken in de prefectuur Fukuoka is het zo'n 150 km — maar in de Japanse auto-industrie is dat geen afstand: leveringen lopen hier bijna op het uur gesynchroniseerd. ‘De situatie verandert dagelijks, inclusief naschokken en herstelwerk’, liet Toyota weten, met de nadruk op de veiligheid van de mensen als voorwaarde voor elke herstart.
De tijdlijn oogt als twijfel, maar het is rekenwerk. De avondploeg van 28 juli werd meteen na de schokken geschrapt om de terreinen te inspecteren. Op de ochtend van de 29e stond de eerste ploeg weer aan de lijn. Daarna telde het concern de risico's rond logistiek en toeleveranciers opnieuw op — en zette alles weer uit. Of er op 3 augustus wordt gedraaid, valt op 31 juli.
De hardste klap komt bij Lexus terecht. De fabriek in Miyata bouwt de ES-sedan en de crossovers UX, NX en RX, met een jaarcapaciteit van ongeveer 430.000 auto's. Kanda maakt motoren, Kokura onderdelen voor hybride aandrijflijnen. Volgens schattingen uit de sector staat alleen al de driedaagse pauze in Miyata gelijk aan ruim 5000 auto's die er nooit komen. Toyota zelf noemde geen cijfer voor het verloren volume.
En het verhaal eindigt niet bij de lijnen van de autobouwer. Toeleverancier Aisin Kyushu legde de productie stil en controleert gebouwen en installaties: alle medewerkers zijn veilig, maar een datum voor volledige hervatting is er niet. Ahresty, gespecialiseerd in aluminium spuitgietwerk, deed hetzelfde. En Daihatsu Kyushu volgde Toyota met zijn fabrieken in Oita en Kurume.
Spreken over onvermijdelijke vertragingen bij de Lexus ES, UX, NX en RX is nog te vroeg: Toyota meldde geen gewijzigde levertijden en geen tekort aan specifieke modellen. Alles wordt op 31 juli beslist. Als de stilstand langer duurt of de toeleveranciers niet gelijk opgaan, reikt het effect verder dan één week en één fabriek.
